PCC przy sprzedaży przedsiębiorstwa polskiej JDG w 2026 roku
Kto płaci PCC przy sprzedaży przedsiębiorstwa, dlaczego nie zawsze jest to 2% od całej ceny, stawki dla składników i relacja z VAT.
Przy sprzedaży przedsiębiorstwa PCC płaci co do zasady kupujący, ale nie zawsze wynosi on 2% od całej ceny. Stawka zależy od składników majątku objętych umową.
Sprzedaż przedsiębiorstwa a VAT
Zbycie przedsiębiorstwa albo zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest wyłączone z przepisów ustawy o VAT na podstawie art. 6 pkt 1. To nie jest zwykła sprzedaż „zwolniona z VAT”.
Ponieważ wyłączenie z VAT nie daje automatycznie wyłączenia z PCC, umowa może podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych.
Stawki PCC według składników
Przedsiębiorstwo jest zespołem różnych rzeczy i praw. Przy umowie sprzedaży:
- dla nieruchomości i rzeczy ruchomych stawka wynosi co do zasady 2%,
- dla innych praw majątkowych co do zasady 1%.
Jeżeli umowa nie wyodrębnia wartości składników objętych różnymi stawkami, podatek może zostać pobrany według stawki najwyższej od łącznej wartości.
Dlatego wycena i załącznik z przypisaniem ceny do składników mają znaczenie podatkowe. Nie mogą być jednak sztuczne ani oderwane od wartości rynkowej.
Termin i deklaracja
Obowiązek ciąży co do zasady na kupującym. Termin na deklarację PCC-3 i zapłatę wynosi 14 dni od powstania obowiązku, chyba że podatek pobiera notariusz jako płatnik.
Podstawą jest wartość rynkowa przedmiotu czynności, a nie dowolna kwota wpisana w umowie.
Sprzedaż pojedynczych aktywów
Nie każda sprzedaż aktywa przez przedsiębiorcę oznacza automatycznie VAT 23%. Transakcja może być opodatkowana VAT, zwolniona albo pozostawać poza zakresem, zależnie od przedmiotu i statusu stron.
Ustawa o PCC przewiduje wyłączenia dla czynności opodatkowanych VAT albo zwolnionych, ale zawiera wyjątki. Każdy składnik trzeba sprawdzić osobno.
Udziały w spółce
Sprzedaż udziałów lub akcji jest inną czynnością niż sprzedaż przedsiębiorstwa. Dla praw majątkowych stawka PCC co do zasady wynosi 1%, ale przekształcenie JDG w spółkę nie powinno być przedstawiane jako prosty sposób na „uniknięcie” podatku. Ma własne skutki prawne, PIT i koszty.
Źródła
Sprzedajesz przedsiębiorstwo?
Przed podpisaniem umowy przygotuj listę składników i ich uzasadnioną wycenę. Oxyok prowadzi bieżącą księgowość polskich JDG — od 49 zł + VAT miesięcznie.